
Lopende projecten
Lees hieronder meer over de lopende projecten binnen de route. Momenteel zijn dat de volgende:
-
De innovatieve projecten 2024: Toegewezen!
-
De NWA-ORC 2025: Selectie loopt nog
-
De NWA-ORC 2024: Toegewezen!
Laatste update: 19 mei 2026
Innovatieve projecten 2024
Wat zijn de innovatieve projecten?
De call for proposals voor de innovatieve projecten (kleine Projecten) vanuit NWO betreft de kleine projecten die onder de route vallen binnen programmalijn 3. De wetenschapsroute 'Tussen Conflict en Coöperatie' mag binnen deze call telkens maximaal drie kleine onderzoeksprojecten voordragen aan NWO, die zij relevant acht en die daarom in aanmerking komen voor financiering. Het budget per project is 50.000€-150.000€. De ingezonden projecten worden eerst binnen de stuurgroep van de route beoordeeld, op basis van de onderstaande selectie criteria. In de ronde van 2024 zijn er twee projecten geselecteerd:
-
Armed Forces and Society. Dutch Public Opinion on the Military and Defence in Comparative Perspective
-
Working Together on the Energy Transition in Cooperative Arrangements: Joint Action for the Promotion of Grip and Engagement
Armed Forces and Society. Dutch Public Opinion on the Military and Defence in Comparative Perspective
Hoofdaanvrager: prof. dr. Wolfgang Wagner. (w.m.wagner@vu.nl)
Het onderzoeksproject "Armed Forces and Society: Dutch Public Opinion on the Military and Defence in Comparative Perspective" richt zich op de veranderende rol van het leger in westerse samenlevingen, waaronder Nederland. De terugtrekking uit Afghanistan en de Russische invasie van Oekraïne hebben geleid tot een heroriëntatie van de militaire prioriteiten richting territoriale verdediging, in plaats van interventies in het buitenland. Dit project wil een beter begrip krijgen van hoe de Nederlandse samenleving denkt over het leger en de verdedigingspolitiek, met bijzondere aandacht voor verschillen in leeftijd, geslacht en andere demografische factoren.
Er is momenteel weinig gedetailleerde kennis over wat burgers verwachten van hun leger
en in hoeverre zij bereid zijn bij te dragen aan de nationale verdediging. Deze kwestie
wordt steeds belangrijker door de toegenomen defensie-uitgaven en de wervingscrisis
waar het leger mee kampt, vooral omdat slechts een klein deel van de jongeren bereid is
zich aan te sluiten bij de strijdkrachten.
Het project zal enquêtes uitvoeren in Nederland, Duitsland en Litouwen om de publieke opinie over het leger in verschillende Europese landen te vergelijken. De uitkomsten zullen inzicht geven in hoe Nederlandse burgers hun rol zien binnen de veranderende defensiecontext, met name in het licht van de verschuiving van interventie naar
territoriale verdediging. Bovendien biedt dit onderzoek een unieke bijdrage aan de
wetenschappelijke literatuur over de relatie tussen het leger en de maatschappij in een tijd van geopolitieke spanningen en veranderende veiligheidssituaties.
Consortium
-
Wolfgang Wagner
-
Tine Molendijk, Tine
-
Michal Onderco
-
Lonneke Peperkamp
Working Together on the Energy Transition in Cooperative Arrangements: Joint Action for the Promotion of Grip and Engagement
Hoofdaanvrager: prof. dr. Denise de Ridder. (d.t.d.deridder@uu.nl)
We staan voor ongekende uitdagingen om de overgang naar een duurzame samenleving te realiseren. Overheden sturen burgers aan op duurzamer energieverbruik, maar het effectief betrekken van burgers bij de energietransitie blijft een uitdaging. Huidige beleidsmodellen, zoals het laten kiezen tussen eigen verantwoordelijkheid (libertair) of
belonen en straffen (paternalistisch), blijken niet voldoende te zijn om burgers echt te motiveren. Dit onderzoek richt zich op het ontwikkelen van nieuwe gedragsprincipes om samenwerking en betrokkenheid bij de energietransitie te bevorderen.
Uit psychologisch onderzoek blijkt dat gezamenlijke actie, oftewel coördinatie en
samenwerking tussen mensen, een breed scala aan prosociale gedragingen kan
stimuleren, zoals vertrouwen, hulpvaardigheid en een gevoel van eenheid. Deze inzichten
zijn nog nauwelijks toegepast binnen het beleid rondom de energietransitie, die vaak
gefocust is op individuele verantwoordelijkheid. Ons project wil onderzoeken hoe
samenwerking binnen gemeenschappen, zoals buurtinitiatieven of energiecoöperaties,
kan bijdragen aan meer grip en betrokkenheid van burgers bij de energietransitie.
Met een focus op coöperatieve regelingen willen we burgers de kans geven om samen
verantwoordelijkheid te nemen voor hun energieverbruik. Door middel van veldexperimenten en beleidsinterventies testen we hoe effectief deze aanpak is in het motiveren van mensen om zich in te zetten voor een duurzamere toekomst. Dit
onderzoek biedt waardevolle inzichten voor beleidsmakers en kan bijdragen aan het vormgeven van nieuwe beleidsmodellen die grootschalige burgerparticipatie ondersteunen.
Consortium
- Denise de Ridder
- Prof. Lars Tummers
- Madelijn Strick
NWA-ORC 2025: "Scheidslijnen en polarisatie in tijden van digitalisering"
Begin 2025 is ons aangedragen thema voor de NWA-ORC 2025 goedgekeurd. Inmiddels hebben de coöperatieve workshops plaatsgevonden en is het toewijzingsproces in volle gang. Binnen deze fase wordt verder gewerkt aan de uitwerking en selectie van de voorstellen, in nauwe samenwerking met betrokken partners uit wetenschap en praktijk.
NWA-ORC 2024: "Brandhaarden"
Afgelopen jaar presenteerde de route 'Tussen Conflict en Coöperatie' het thema Brandhaarden binnen de programmalijn Onderzoek op Routes door Consortia (ORC)
van de Nationale Wetenschapsagenda (NWA). We zijn enorm trots om aan te kondigen
dat de subsidie in dit thema, ter waarde van maar liefst 7,2 miljoen euro, is toegekend
aan het project De-escalating Aggressive Encounters between Frontline Workers and
Citizens!
De-escalatie van agressie tussen burgers en eerstelijnsmedewerkers
Er ontstaat te vaak agressie tussen burgers en mensen die werken in handhaving, gezondheidszorg, openbaar vervoer en serviceverlening. Het project DE-ESCALATING
onderzoekt hoe situaties, betrokken personen en hun interacties daar een rol bij spelen.
De onderzoekers analyseren video’s van real life situaties, in combinatie met stressmetingen en onderzoek naar de motieven en ervaringen van burgers en professionals. Aan de hand van de resultaten worden er strategieën ontwikkeld om agressie en geweld te voorkomen, of te verminderen. Vervolgens wordt de effectiviteit van deze de-escalatie strategieën onderzocht. Kortom, in dit project werkt de praktijk nauw samen met de wetenschap om professionals beter te maken in het de-escaleren van agressie in hun werk.
Prof. dr. Marie Rosenkrantz Lindegaard, hoofdaanvrager van het project:
"Ik ben ontzettend enthousiast over de mogelijkheid om samen te werken
met zowel eerstelijnsmedewerkers als wetenschappers, om te leren van
zowel hun daadwerkelijke omgang met burgers als hun ervaringen en
perspectieven uit de praktijk. Zo kunnen we geweld op het werk voorkomen
door het beter te begrijpen en oplossingen te bieden.